ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nda ABD’nin denizcilik faaliyetlerine müdahale etmesi durumunda Umman’ı “fena halde bombalamakla” tehdit etti. Fox News muhabiri Trey Yingst’e verdiği röportajda açıklamalarda bulunan Trump, bu sert uyarısını bölgedeki gerilimin arttığı bir dönemde dile getirdi. Bu açıklama, İran ile devam eden gerilimin yanı sıra bölgedeki diğer aktörleri de kapsayan yeni bir boyut kazandırdı.
Başkan Trump, Hürmüz Boğazı’nda ABD’nin önünü kesmesi halinde Umman’a karşı askeri güç kullanmaktan çekinmeyeceklerini net bir dille ifade etti. “Umman önümüze çıkarsa, onları fena halde bombalarız” sözleriyle bölgedeki Amerikan çıkarlarını koruma kararlılığını vurguladı. Trump ayrıca, İran Devrim Muhafızları Ordusu yetkilileriyle gizli iletişim kanalları olduğunu da belirtti.
ABD Başkanı, İran’da “küçük bir kısmının” kullanıldığını savunduğu Amerikan mühimmatı tartışmalarına değindi. Eski ABD Başkanı Joe Biden’ın gelişmiş silah sistemlerini Ukrayna’ya verdiğini iddia eden Trump, İran’ın “orta seviyede çok sayıda silahı olduğunu” söyledi. İran ile varılan mutabakatın süresinin dolması konusunda ise Tahran yönetiminin “teslim olması gerektiğini” vurgulayarak acele etmediğini belirtti.
Trump, ABD’nin İran’a uyguladığı deniz ablukasının “ekonomik baskı” oluşturduğunu ve İran’ın bu konuda “blöf yaptığını” savundu. İsrail’de ekimde yapılacak seçimlere ilişkin olarak da “Benim İsrail seçimlerinin dışında kalmam en uygunu olur ancak birini destekleyebilirim” ifadesini kullandı.
Hamas ile farklı kanallardan iletişim kurduklarını açıklayan Trump, Hamas’ın “silah bırakacağını” iddia etti. Ayrıca İsrail’in “Gazze’ye saldırı düzenlememesi gerektiğini” dile getirerek bölgedeki hassas dengeye dikkat çekti.
İran ile ABD arasında 14 Haziran’da Pakistan arabuluculuğunda varılan mutabakat, Hürmüz Boğazı’nın açılması ve İran’ın geçişlerden 60 gün boyunca ücret almaması karşılığında ABD’nin İran’a ait dondurulmuş varlıkları serbest bırakmasını öngörüyordu. Ancak ABD, mutabakatın ardından İran’ın varlıklarını serbest bırakmadı.
Bu durum üzerine ABD, Hürmüz Boğazı’ndan geçişler için Umman kara sularından alternatif bir rota belirledi. ABD’nin bu adımlarını mutabakatın ihlali olarak değerlendiren İran, Boğaz’dan geçişleri kısıtlayarak “izinsiz geçiş yapmaya çalışan” bazı gemileri vurdu. Mutabakata rağmen iki ülke arasındaki gerginlik, 8 Temmuz’da Hürmüz Boğazı çevresinde şiddetli çatışmaların başlamasına ve yaklaşık iki hafta sürmesine neden oldu.
İran, Hürmüz Boğazı’na kıyısı bulunan Umman ile Boğaz’da gemiler için güvenli geçiş yolları belirlenmesi amacıyla yeniden görüşmelere başlamıştı. Başkan Trump’ın Umman’a yönelik son tehdidi, bölgedeki mevcut hassas durumu daha da karmaşık hale getirdi.
